Terminy i przedawnienia w prawie cywilnym

W stosunkach cywilnoprawnych bardzo ważna rolę odgrywa upływ czasu, dlatego należy znać zasady obliczania terminów. W prawie cywilnym termin można oznaczać jako:

  • dokładną datę np. 11.04.1998 r.
  • przez wskazanie określonej liczby jednostek używanych do mierzenia czasu (np. 3 miesiące)
  • przez wskazanie określonego zdarzenia (np. pierwszy dzień wiosny), zdarzenie za pomocą, którego określa się terminy, musi być zdarzeniem przyszłym i jednocześnie zdarzeniem pewnym.

 

Zasady obliczania terminów zawarte w Kodeksie cywilnym:

  • termin oznaczony w dniach kończy się z upływem (o północy) ostatniego dnia
  • termin oznaczony w tygodniach, miesiącach lub latach kończy się z upływem dnia (o północy), który nazwą lub datą odpowiada początkowemu dniu terminu, a gdyby takiego dnia nie było, w ostatnim dniu miesiąca.
  • jeżeli termin jest oznaczony na początek, środek lub koniec miesiąca, rozumie się przez to 1, 15 i ostatni dzień miesiąca
  • termin półmiesięczny jest równy 15 dniom
  • jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy, termin upływa dnia następnego.

 

Roszczenie majątkowe, czyli prawo do żądania od oznaczonej osoby określonego świadczenia, może ulec przedawnieniu, co oznacza, że po upływie określonego przez prawo terminu, nie można dochodzić roszczeń. Ogólne terminy przedawnienia są określone w art. 118 Kodeksu cywilnego i mówią:

  • trzy lata dla roszczeń o świadczenia okresowe oraz roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej
  • 10 lat dla pozostałych roszczeń

 

Bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Kancelaria adwokacka Warszawa – Możliwe są także sytuacje, w których bieg roszczeń zostanie zawieszony lub przerwany.

Zawieszenie biegu przedawnienia następuje w przypadku:

  • roszczenia dzieci przeciw rodzicom przez czas trwania władzy rodzicielskiej
  • roszczeń osób nie mających pełnej zdolności do czynności prawnych przeciwko osobom sprawującym kuratelę- przez czas sprawowania kurateli
  • roszczeń przysługujących jednemu z małżonków przeciw drugiemu – przez czas trwania małżeństwa
  • roszczeń, których uprawniony nie może dochodzić przed sądem z powodu przeszkody wywołanej siłą wyższą – przez czas trwania przeszkody.

Przerwanie biegu przedawnienia powoduje:

  • każda czynność – mająca na celu dochodzenie, ustalenie, zaspokojenie lub zabezpieczenie roszczenia – dokonana przed sądem lub innym organem powołanym do rozpatrywania spraw lub egzekwowania danych roszczeń
  • uznanie roszczenia przez osobę, przeciwko której  roszczenie przysługuje
  • wszczęcie mediacji, czyli ugodowego sposobu rozstrzygania sporu.

Od dnia, w którym wystąpiło zdarzenie powodujące przerwanie biegu przedawnienia, termin przedawnienia zaczyna liczyć się od nowa.